Artikel ini pertama kali muncul dalam Mingguan The Edge Malaysia pada 15 Jun 2026 – 21 Jun 2026
Institusi akademik di Malaysia sedang mewujudkan hab teknologi hijau dan menyasarkan lebih banyak kerjasama industri supaya penyelidikan mereka dapat dikomersialkan untuk memenuhi permintaan yang semakin meningkat. ESG bercakap dengan beberapa universiti untuk mengetahui lebih lanjut tentang strategi dan projek semasa mereka.
Hab M-CRInfra memberi tumpuan kepada penskalaan penyelidikan antara disiplin untuk aplikasi
Hab Penyelidikan Infrastruktur Berdaya Tahan Iklim Monash (M-CRInfra) ialah hab teknologi hijau yang agak baharu yang ditubuhkan pada 2024. Ia memberi tumpuan kepada mencari penyelesaian sebagai tindak balas kepada perubahan iklim.
Diketuai oleh pengarah Sudharshan N Raman dan timbalan pengarah Mavinakere Eshwaraiah Raghunandan, inisiatif strategik untuk hab M-CRInfra telah dilaksanakan dalam tempoh lima hingga enam tahun lepas. Hab itu kini mempunyai 26 ahli merentasi empat sekolah kejuruteraan, IT, perniagaan dan seni dan sains sosial.
“Trajektori hab M-CRInfra sentiasa menskalakan penyelidikan antara disiplin ke arah aplikasi dan kemudian menterjemahkannya ke dalam penyelesaian dunia sebenar, di mana kami membina perkongsian yang boleh menyokong pembangunan dasar dan amalan dalam daya tahan iklim,” kata Sudharshan.
“Trajektori hab M-CRInfra sentiasa meningkatkan penyelidikan antara disiplin ke arah aplikasi dan kemudian menterjemahkannya ke dalam penyelesaian dunia sebenar, di mana kami membina perkongsian yang boleh menyokong pembangunan dasar dan amalan dalam daya tahan iklim.” – Sudharshan
Beliau berkata Monash telah membelanjakan RM2 juta hingga RM3 juta untuk hab M-CRInfra sejak tiga tahun lalu, tetapi universiti itu telah secara konsisten melabur dalam teknologi hijau sejak sedekad lalu, walaupun sebelum hab itu diformalkan.
“Terdapat pelaburan kewangan yang besar untuk terus memberi isyarat komitmen jangka panjang, sebagai contoh, kampus baharu yang sedang dirancang di TRX, Kuala Lumpur, untuk menganjurkan penyelidikan termaju dalam peralihan tenaga, transformasi digital dan pembangunan bandar yang mampan,” kata Sudharshan.
Hab M-CRInfra mempunyai empat bidang fokus utama: mengubah pembinaan, mobiliti masa depan, hidroklimatologi dan kemampanan digital.
“Kami mempunyai penyelidik yang bekerja dalam pasukan ini. Memandangkan saya dan Raghunandan adalah timbalan pengarah dan pengarah, kami menyusunnya bersama-sama. Kami juga mempunyai projek antara disiplin – ini tidak bermakna bahawa hanya kerana mereka bekerja dalam pasukan tertentu, mereka tidak boleh bekerja pada pasukan lain – jadi kami bekerja merentas pasukan juga,” jelasnya.
Kepakaran Sudharshan adalah dalam menyahkarbonkan industri pembinaan. Penyelidikan beliau melibatkan penggunaan agregat semula jadi dan hasil sampingan sisa untuk membangunkan simen yang lebih mampan dan bulat.
Raghunandan memberi tumpuan kepada infrastruktur tanah yang tahan iklim, termasuk untuk menangani keselamatan makanan dengan merawat bahan cemar yang muncul seperti mikroplastik dalam tanah.
Hab M-CRInfra mempunyai projek lain, seperti corak analisis gelombang haba dan alat dipacu data untuk daya tahan iklim, serta pemodelan model perhubungan Air-Tenaga-Makanan-Persekitaran untuk Lembangan Sungai Selangor.
Tumpuan teras hab untuk masa depan kekal pada pengukuhan perkongsian dengan industri, agensi kerajaan dan universiti global untuk membangunkan bersama penyelesaian dan piawaian dunia sebenar dan untuk menyokong perancangan dasar dan infrastruktur.
CEGT UNM menggalakkan kerjasama industri
Pusat Teknologi Hijau (CEGT) di Universiti Nottingham Malaysia (UNM) berfungsi sebagai rangkaian individu khusus untuk memanfaatkan kepakaran teknikal khusus mereka untuk aplikasi industri dunia sebenar.
Dengan menyelaraskan keupayaan teknikalnya dengan permintaan sektor swasta, CEGT mencapai dua orang dengan satu batu dengan menangani kedua-dua keperluan alam sekitar serta permintaan korporat untuk aktiviti penyahkarbonan dan kecekapan tenaga.
“Sesetengah pensyarah lebih suka melakukan lebih banyak penyelidikan makmal. Kami menghormatinya, tetapi tumpuan kami ialah kami sentiasa menggalakkan orang ramai untuk membangunkan sesuatu yang boleh digunakan oleh orang ramai,” kata Dominic Foo, profesor reka bentuk proses dan integrasi di UNM.
Jika anda melakukan penyelidikan, anda mungkin perlu melakukannya selama 20 tahun, 30 tahun, barulah anda boleh melihat hasilnya. Orang industri memerlukan sesuatu yang cepat. Tidak ada masa untuk menunggu. Di sektor swasta, dua tahun mungkin sudah terlalu lama. Mereka boleh kehilangan wang.” – Foo
“Jika anda membuat penyelidikan, anda mungkin perlu melakukannya selama 20 tahun, 30 tahun, barulah anda boleh melihat hasilnya. Orang industri memerlukan sesuatu yang cepat. Tidak ada masa untuk menunggu. Dalam sektor swasta, dua tahun mungkin sudah terlalu lama. Mereka boleh kehilangan wang.”
Permintaan ini membantu apabila ia berkaitan dengan permohonan geran penyelidikan, kerana syarikat yang berminat boleh membiayai projek untuk membantu proses pembangunan teknologi tertentu.
Foo menjelaskan bahawa CEGT dirujuk sebagai pusat, bukannya sekolah atau jabatan, untuk memacu lebih banyak kerja berorientasikan aplikasi. Walaupun tidak mempunyai pusat fizikal, terdapat kawasan khusus di makmal untuk ahli menjalankan penyelidikan mereka.
“Penyelidikan masih penyelidikan, tetapi kami sedang mencari sesuatu yang mendapat permintaan [outside the CEGT]. Permohonan adalah kuncinya,” katanya.
UNM memberi ahli-ahli CEGT kebebasan akademik untuk mengejar kepentingan individu mereka. Pengkhususan Foo ialah analisis cubitan, juga dikenali sebagai penyepaduan proses.
Titik fokus analisis cubitan ialah titik cubitan, di mana dua garisan yang diplot pada rajah picit bertemu, dengan satu baris mewakili sumber dan satu lagi mewakili sink. Sumber ialah sumber yang boleh digunakan semula, supaya tidak dilepaskan, dan sinki, sumber yang diperlukan sebagai input.
Sebagai contoh, sumber boleh mewakili air sisa manakala sinki boleh mewakili air tawar yang diperlukan. Dengan memplot output dan penggunaan kedua-dua sinki dan sumber, jurutera boleh meluncurkan garisan secara mendatar sehingga mereka menyentuh untuk mencari titik picit, yang membantu menentukan had untuk mengitar semula sumber dalam sistem dalaman.
Sebuah syarikat yang bertujuan untuk meminimumkan pengambilan air tawar untuk pelupusan air sisa boleh menggunakan analisis cubitan untuk mengetahui berapa kali air boleh digunakan semula sebelum ia tercemar. Ini menjimatkan kos dan sumber air dengan menentukan jumlah maksimum air yang boleh dikitar semula secara dalaman sambil mengenal pasti jumlah minimum air tawar yang diperlukan.
Foo telah mengusahakan metodologi cubitannya dengan syarikat seperti Kuala Lumpur Kepong Bhd (KL:KLK) dan IOI Corp Bhd (KL:IOICORP). Kerjasama lain termasuk dengan Huachang Growmax (M) Sdn Bhd untuk baja lestari dan Greenverse Holding Sdn Bhd untuk pengurusan sisa.
UKM mengkaji sel bahan api untuk menjana tenaga bersih
Universiti Kebangsaan Malaysia (UKM) adalah rumah kepada Institut Sel Bahan Api, hab teknologi hijau yang ditubuhkan pada 2006 yang khusus untuk mengkaji sel bahan api, yang merupakan komponen utama peralihan tenaga rendah karbon.
Sel bahan api menjana elektrik melalui tindak balas kimia antara bahan api (kebiasaannya hidrogen) dan agen pengoksida (paling kerap oksigen) yang menghasilkan air dan haba sebagai hasil sampingan.
Daripada menggantikan bateri, sel bahan api dibangunkan untuk menangani batasan bateri. Sel bahan api mempunyai berat yang lebih ringan, mempunyai masa mengisi bahan api yang lebih singkat dan lebih padat tenaga kerana penggunaan hidrogennya.
Penemuan terbaru Institut Sel Bahan Api ialah sel bahan api yang dipasang pada kereta 14 tempat duduk, kereta empat tempat duduk dan kenderaan utiliti sukan hibrid. Pasukan itu meneruskan penyelidikan mereka dan berusaha meningkatkan kapasiti tenaga pada kenderaan ini.
“Berdasarkan hampir 29 tahun penyelidikan dan 20 tahun sebagai sebuah institut yang mantap, Institut Sel Bahan Api telah berjaya beralih daripada penyelidikan asas kepada prototaip dunia nyata berimpak tinggi,” kata Siti Kartom Kamarudin, pengarah Institut Sel Bahan Api dan seorang profesor di UKM.
Penemuan lain oleh Institut Sel Bahan Api termasuk teknologi membran pertukaran proton (PEM), yang merupakan elektrolisis hidrogen komersial pertama di Malaysia, kata Siti.
Institusi itu juga telah menjalin hubungan dengan sektor swasta untuk menangani keperluan infrastruktur. Sebagai contoh, melalui perkongsian dengan syarikat telekomunikasi Edotco pada 2019, ia menyepadukan sistem penjanaan kuasa hidrogen pembaharu metanol yang menukar metanol cecair dan air kepada gas hidrogen di tapak, yang kemudiannya dimasukkan ke dalam sel bahan api untuk menjana elektrik. Teknologi ini menyediakan penyelesaian kuasa sandaran rendah karbon untuk tapak menara telekomunikasi serantau, mengurangkan pergantungan industri pada penjana diesel tradisional.
Institusi itu kini mempunyai sembilan kumpulan penyelidikan dalam sel bahan api dan teknologi hidrogen. Kepakaran Siti terletak pada sel bahan api metanol langsung, yang menukar metanol cecair kepada tenaga. Beliau juga memberi tumpuan kepada pembangunan sistem sel bahan api komersial untuk mobiliti dan aplikasi kuasa bersih.
Siti berkata Institut Sel Bahan Api telah menerima status Pusat Kecemerlangan Pendidikan Tinggi (HiCoE) yang didedikasikan secara eksklusif untuk penyelidikan sel bahan api dan tenaga hidrogen, yang pertama untuk Malaysia. Berikutan status HiCoE, institusi itu telah menerima geran RM4 juta yang dianugerahkan oleh Kementerian Pengajian Tinggi, yang bertindak sebagai pemangkin untuk meningkatkan operasi.
Institut Sel Bahan Api telah bekerjasama dengan Universiti Yamanashi untuk mewujudkan hab Hidrogen Jepun-Malaysia, sebuah konsortium yang dibiayai di bawah program J-PEAKS Jepun.
“Jalur paip inovasi kami akan terus memajukan secara langsung matlamat Rancangan Malaysia Ke-12, Pelan Hala Tuju Peralihan Tenaga Negara, Pelan Induk Perindustrian Baharu, dan Pelan Hala Tuju Ekonomi dan Teknologi Hidrogen, menyokong ikrar negara untuk mengurangkan intensiti pelepasan karbon sebanyak 45% menjelang 2030,” kata Siti.
Simpan dengan melanggan kami untuk cetakan dan/atau salinan digital anda.
